Voorbeeldacties Utrechtse aanpak eenzaamheid

Wat heeft koffie uitdelen op stations te maken met eenzaamheid? En wat kan een supermarkt hierin betekenen? Hier leest u hoe verschillende Utrechtse partners rondom samen acties bedenken.

Soms specifiek voor mensen die eenzaam zijn. Soms ook vanuit een ander thema, maar ook dan kan een actie bijdragen tegen eenzaamheid.  Wat de acties gemeen hebben is dat ze vaak voortkomen uit een samenwerking – soms een hele verrassende verbinding tussen verschillende partners – en allemaal bijdragen aan het totaal aanbod dat de stad biedt voor mensen die zich eenzaam voelen. Laat u prikkelen door deze voorbeelden.

Trainingen en lezingen eenzaamheid

Ondernemers, medewerkers van bedrijven en bewoners(initiatieven) signaleren vaak eenzaamheid, maar vinden het lastig om een gesprek aan te gaan. Voor hen ontwikkelen we nu een training. De training wordt jaarlijks gegeven op verschillende data.

Samenwerking tussen NIZU, Vrijwilligerscentrale en gemeente Utrecht.

Deelnemers die u voor gingen, werkten bij Al Amal, Handje Helpen, Humanitas Utrecht, Protestantse Diaconie Utrecht, Present Utrecht, U Centraal, Buurtteam, Utrechtse notarissen, Utrechtse fietskoeriers, gemeente.

Week tegen Eenzaamheid (jaarlijks terugkerend)

Kom erbij! In de Week tegen Eenzaamheid staat ontmoeting en verbinding centraal. Want eenzaamheid aanpakken begint met in contact komen. Deze week is jaarlijks rond begin oktober. In 2021 is de Week tegen Eenzaamheid van donderdag 30 september tot en met 7 oktober.

De week wordt landelijk geopend met een openingsevent. Door het hele land worden lokaal acties en evenementen georganiseerd. De week wordt landelijk weer afgesloten met een slotevent. Tijdens de Week tegen Eenzaamheid organiseert Utrecht Omarmt een netwerkwerkbijeenkomst.

Burendag in Utrecht

Burendag is een initiatief van Douwe Egberts (DE) en het Oranje Fonds (OF) om meer buren met elkaar te verbinden. Want buurten worden leuker, socialer en veiliger als buren elkaar kennen en zich samen inzetten voor hun buurt. Sinds 2006 is Burendag een jaarlijks terugkerend evenement op de 4e zaterdag van september.

Samenwerking tussen Jacobus Douwe Egberts, Oranjefonds, DOCK Utrecht en gemeente Utrecht.

Mondkapjes uitdelen - Zeg ’s hoi (5 oktober 2020)

Op 5 oktober 2020 deelden NS en ProRail, samen met de Luisterlijn, gratis mondkapjes uit met het woord 'hoi' erop. Juist in deze tijd is het belangrijk om contact te blijven maken met elkaar.

BuurtMaaltijden

BuurtMaaltijden, een initiatief van Stichting Buurtbuik en DOCK Utrecht, bezorgt gratis maaltijden in Utrecht voor iedereen die dat nodig heeft. Beroepskoks die door de coronacrisis thuis zitten bereiden de maaltijd en het eten komt van lokale restaurants en verswinkels. Door te koken met eten dat anders wordt weggegooid, voorkomen ze voedselverspilling.

De bezorgers zijn sociaal werkers en studenten van sociale- en verzorgende opleidingen. Ze hebben een signaleringsfunctie richting de bewoners die de maaltijden in ontvangst nemen. Zo blijft iedereen in beeld en blijft Utrecht door dit initiatief verbonden. Op 22 december 2020 heeft BuurtMaaltijden het ‘BuurtMaaltijden Decemberdiner’ thuisgebracht bij iedereen in Utrecht die mee wilde doen.

Koks koken tegen eenzaamheid

Koks koken tegen eenzaamheid is een initiatief van de Utrechtse Uitdaging. Samen met de Vrijwilligerscentrale Utrecht, DOCK Utrecht en Welkom in Utrecht steunen ze mensen die zich eenzaam voelen met een gezonde maaltijd. Tijdens de eerste coronagolf zette een klein team in een paar dagen ‘Koks koken voor Utrecht’ op. Dit groeide uit tot een project waar meer dan 100 vrijwilligers aan meededen die ruim 7.000 gezonde maaltijden bij de mensen thuis bezorgden. Nu wil de Utrechtse Uitdaging ervoor zorgen dat eenzame jongeren en ouderen in de stad - die niet of nauwelijks zelf kunnen koken - contact leggen met vaste vrijwilligers die 1 keer per week zorgen voor een gezonde maaltijd.

Samenwerking tussen de Utrechtse Uitdaging , het bedrijvennetwerk in de horeca (ROC, bedrijfscateraars en restaurants), de inzet van vrijwilligers, donaties van fondsen, het bedrijfsleven en de Utrechters zelf.

Welzijn op recept

Welzijn op Recept helpt bewoners met (psychosociale) klachten waar de huisarts geen medische oplossing (meer) voor heeft. Bij achterliggende oorzaken als eenzaamheid, een ingrijpende levensgebeurtenis, gebrekkige zingeving of een ongezonde leefstijl kan de doorverwijzing naar aanbod in het complete veld van welzijn het verschil maken. In Zuilen/Ondiep en Overvecht zijn meer dan 100 mensen geholpen met een passend aanbod (denk aan ontmoetings- of beweegactiviteiten). Een groot deel hiervan voelt zich nu beter. Na afronding van de 2 succesvolle proeftuinen in Utrecht - Overvecht en Zuilen-Ondiep - wordt Welzijn op Recept nu wijk voor wijk verder geïmplementeerd. Welzijn op Recept is nu in meerdere Utrechtse wijken een vaste aanpak.

Samenwerking tussen DOCK Utrecht, Sport Utrecht, Utrechts Fonds Achterstandswijken (UFA) en het netwerk van de Geïntegreerde Eerstelijns Zorg (GEZ).

Lief en Leedstraten

In 2013 startte Opzoomer Mee (Rotterdam) de Lief en Leedweken. Straten werden uitgenodigd om iets te doen voor bewoners die wat extra aandacht konden gebruiken. Hier werd zo enthousiast op gereageerd dat al snel het idee voor Lief en Leedstraten was geboren. In Lief en Leedstraten besteden bewoners extra aandacht aan buren die bijvoorbeeld ziek, in de war of eenzaam zijn. Ook is er extra aandacht voor vrolijke gebeurtenissen in deze straten. Straten krijgen een Lief en Leedpotje van € 150 waarmee ze gedurende het jaar aardigheidjes kunnen aanschaffen. Het geld kan door een sleutelfiguur/gangmaker besteed worden aan een bloemetje, fruitmand, kaartje, of iets anders leuks voor iemand die het verdient of juist wat extra aandacht kan gebruiken. In 2020 startte in de wijk Overvecht de eerste Utrechtse Lief en Leedstraten.  

Samenwerking tussen buurtbewoners en DOCK Utrecht.

Kunstkoppelaars (door corona uitgesteld)

Mantelzorgers van mensen met dementie raken niet alleen hun emotionele relatie kwijt, maar vaak ook hun netwerk.  Kunstkoppelaars laat mantelzorgers via kunst en cultuur weer in verbinding komen met zichzelf, hun partner of met anderen. We zijn gestart met een pilot in de wijk West. Hier zijn mantelzorgers na een uitgebreide intake gekoppeld aan een culturele aanbieder: muziek en zang, theater, beeldende kunst of poëzie. Het gaat bij voorkeur om een terugkerende activiteit.

Samenwerking tussen AxionContinu, Cultuur19, het Wilde Westen, Tivoli Vredenburg, Movisie, Centraal Museum, Stut, de Boogh, U Centraal, DOCK  en gemeente Utrecht.

Automaatje Plus (door corona uitgesteld)

Binnen deze aanpak wordt een automaatje (bestaand concept van de ANWB) gecombineerd met een maatje voor gezelschap. Ze richten zich op 2 groepen vrijwilligers: een groep die zich primair richt op ‘vervoer’ en een groep die zich richt op de eenzame ouderen die vanwege mobiliteitsproblemen en psychische drempels nauwelijks uit huis komen.

De doelgroep van Automaatje Plus is de reguliere doelgroep van Automaatje: ouderen met mobiliteitsprobleem en daarnaast ook ernstig vereenzaamde ouderen die stap voor stap met een vaste vrijwilliger leren om er weer op uit te gaan. Het plan was om met Automaatje Utrecht in april 2020 feestelijk te starten. Deze start is door de coronamaatregelen uitgesteld. Er is wel een bijeenkomst geweest met U Centraal, de ANWB, een grote groep geïnteresseerde professionals en bewonersinitiatieven. We hopen alsnog op korte termijn te kunnen starten.

Samenwerking tussen U Centraal, ANWB en Oranjefonds.

Join us

Stichting Join us helpt jongeren die eenzaam zijn. Het lijkt misschien vanzelfsprekend dat jongeren vrienden hebben. Toch is er een grote groep jongeren in Nederland die zich alleen voelt. Uit onderzoek blijkt dat 8 % van de jongeren tussen de 12 en 25 jaar chronische gevoelens van eenzaamheid heeft. In Utrecht gaat het om 8% van de jongvolwassen tussen de 19-25 jaar die deze chronische gevoelens heeft. Join Us brengt hen in contact met leeftijdsgenoten en helpt ze sociaal sterker worden. Dit doen ze samen met welzijnsorganisaties.

Samenwerking tussen JoU, U Centraal, Join us en Gemeente Utrecht.

Koffie uitdelen met NS en ProRail

NS, ProRail en de gemeente Utrecht boden om reizigers met elkaar in gesprek te brengen van 2 september tot en met 3 oktober 2019 reizigers gratis koffie aan. Deze actie liep op alle (5) Utrechtse stations. Het concept van de actie is simpel: reizigers krijgen in de ochtendspits een gratis kopje koffie aangeboden en moeten in ruil daarvoor een kleine tegenprestatie leveren door een 2e beker koffie aan een wildvreemde te geven. De bedoeling hiervan is dat er gesprekjes ontstaan tussen mensen die elkaar niet kennen en zich wellicht eenzaam of somber voelen.

Bij een soortgelijke publiekscampagne in Groot-Brittannië heeft 69% van de ondervraagden aangegeven dat contact met een voorbijganger ze uit een vervelende stemming haalde. In totaal zijn er 10.000 kopjes koffie uitgedeeld, hebben 4.179 mensen (tot 5 oktober 2019) de website van de Utrechtse ‘Stel je Voor’ campagne bezocht en hebben 346.757 mensen de advertentie over de actie op social media voorbij zien komen.

Bekijk de video over de 'Stel je voor actie' op de Utrechtse stations, voor en tijdens de Week tegen Eenzaamheid 2019.

Samenwerking tussen NS, ProRail, gemeente Utrecht, Bureau O, Coffeemania en Lunet Werkcafé.NS, ProRail, gemeente Utrecht en GGZ-deskundigen.

Hulp en contact Eenzaamheid

E-mail

eenzaamheid@utrecht.nl

Telefoon

14 030